با عنوان : مطالعه­ ي بعضي صفات زراعي و فيزيولوژيك و واكنش ارقام گلرنگ تحت شرايط تنش خشكي

در ادامه مطلب می توانید تکه هایی از ابتدای این پایان نامه را بخوانید

و در صورت نیاز به متن کامل آن می توانید از لینک پرداخت و دانلود آنی برای خرید این پایان نامه اقدام نمائید.

دانشگاه آزاد اسلامي واحد دامغان

پايان نامه جهت دريافت دانشنامه كارشناسي ارشد(M-Sc)

مهندسي توليدات گياهي – توليد محصولات باغي

عنوان:

مطالعه­ ي بعضي صفات زراعي و فيزيولوژيك و واكنش ارقام گلرنگ تحت شرايط تنش خشكي و مصرف كننده­ي رشد سايكوسل

استاد راهنما :

دكتر جعفر مسعود سينكي

اساتيد مشاور:

دكتر بابك پاساري

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده درج نمی گردد

تکه هایی از متن به عنوان نمونه : (ممکن می باشد هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود اما در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل می باشد)

    عنوان                                                                                                                                    صفحه

شما می توانید تکه های دیگری از این مطلب را در شماره بندی انتهای صفحه بخوانید              

چکیده…………………………………………………………………………………………………………………………..1

فصل اول……………………………………………………………………………………………………………………….2

مقدمه……………………………………………………………………………………………………………………………3

1-1 هدف پژوهش:…………………………………………………………………………………………………………..7

1-2 ضرورت پژوهش:………………………………………………………………………………………………………7

2- کلیات…………………………………………………………………………………………………………………….8

1-2 گیاه شناسی…………………………………………………………………………………………………………….8

1-3 زیستگاه………………………………………………………………………………………………………………..10

1-4 ارقام…………………………………………………………………………………………………………………….11

1-4-1 مشخصات ژنوتیپ های گلرنگ پاییزه و بهاره……………………………………………………….11

1-5 طول فصل رشد……………………………………………………………………………………………………11

1-6 نیاز اکولوژیکی………………………………………………………………………………………………………11

10-7 کشت………………………………………………………………………………………………………………..11

1-8 بیماری و آفات…………………………………………………………………………………………………….12

1-9 مراقبت و نگهداری………………………………………………………………………………………………12

1-10 کود……………………………………………………………………………………………………………………12

1-11 برداشت محصول…………………………………………………………………………………………………12

1-12ترکیب شیمیایی…………………………………………………………………………………………………….13

1-13 موارد مصرف و خواص طبی…………………………………………………………………………………13

1-14-1 مصارف دیگر گلرنگ……………………………………………………………………………………….13

فصل دوم…………………………………………………………………………………………………………………….14

مطالعه منابع………………………………………………………………………………………………………………..14

2-1 تعریف تنش………………………………………………………………………………………………………….15

شما می توانید مطالب مشابه این مطلب را با جستجو در همین سایت بخوانید                     

2-1-1 تنش فیزیولوژیکی……………………………………………………………………………………………..16

2-1-2عوامل تنش زا…………………………………………………………………………………………………….16

2-1-3 اثرات مهم سازگاری و نا سازگاری عوامل تنش زا…………………………………………………17

2-1-4 مقاومت به تنش…………………………………………………………………………………………………17

2-1-5 تنش خشکی……………………………………………………………………………………………………..18

2-2 تأثیر آب بر گیاه………………………………………………………………………………………………….. 20

2-3 مشخصات و خصوصیات مناطق خشک و نیمه خشک……………………………………………….21

2-4 خشکسالی……………………………………………………………………………………………………………22

2-5 سایکوسل…………………………………………………………………………………………………………….23

2-5-1 تعریف سایکوسل………………………………………………………………………………………………23

2-5-2 بیوسنتز……………………………………………………………………………………………………………24

2-6 اثر تنش خشکی بر صفات مرفولوژیک……………………………………………………………………..24

2-6-1 ارتفاع………………………………………………………………………………………………………………24

2-6-2 اثر تنش خشکی بر عملکرد و اجزای عملکرد………………………………………………………..25

2-6-2-1 تعداد غوزه در بوته، تعداد دانع در طبق…………………………………………………………….26

2-6-2-2 اثر تنش خشکی بر وزن هزار دانه…………………………………………………………………….28

2-7 اثر تنش خشکی بر محتوای نسبی آب برگ……………………………………………………………….31

2-8 اثر تنش خشکی بر غلظت رنگیزه های گیاهی ………………………………………………………….33

2-9 اثر تنش خشکی بر غلظت پرولین…………………………………………………………………………….35

2-10 اثر سایکوسل بر صفات………………………………………………………………………………………..36

فصل سوم……………………………………………………………………………………………………………………40

مواد و روش ها…………………………………………………………………………………………………………….40

3-1 محل انجام پژوهش………………………………………………………………………………………………….50

3-2 مشخصات طرح…………………………………………………………………………………………………….50

3-3 مشخصات رقم مورد آزمایش………………………………………………………………………………….51

3-4 نمونه گیری زمین و آب آبیاری………………………………………………………………………………..51

3-5 آماده سازی زمین…………………………………………………………………………………………………..52

3-6 عملیات داشت………………………………………………………………………………………………………52

3-7 مبارزه با علف هرز…………………………………………………………………………………………………53

3-8 اعمال تیمار………………………………………………………………………………………………………….53

3-8-1 اعمال تیمارهای کودی………………………………………………………………………………………53

3-8-2 اعمال تیمار های تنش قطع آب……………………………………………………………………….53

3-9 برداشت……………………………………………………………………………………………………………54

3-9-1 نحوه نمونه برداری و اندازه گیری………………………………………………………………………54

3-10 سنجش صفات فیزیولوژیک و مورفولوژیک…………………………………………………………….54

3-10-1 ارتفاع بوته………………………………………………………………………………………………………54

3-10-2 تعداد غوزه……………………………………………………………………………………………………..54

3-10-3 تعداد دانه در غوزه………………………………………………………………………………………….54

3-10-4 تعداد شاخه فرعی در بوته…………………………………………………………………………………54

3-10-5 وزن هزار دانه………………………………………………………………………………………………..55

3-10-6 محتوی رطوبت نسبی……………………………………………………………………………………….55

3-10-7 سنجش رنگریزه ها …………………………………………………………………………………………55

3-10-8 تعیین روغن……………………………………………………………………………………………………56

3-10-9 سنجش پرولین………………………………………………………………………………………………..57

3-10-10 سنجش فعالیت آنزیم…………………………………………………………………………………….57

3-11 تجزیه داده ها ……………………………………………………………………………………………………57

3-11 تجزیه داده ها……………………………………………………………………………………………………..58

فصل چهارم…………………………………………………………………………………………………………………59

نتایج و بحث………………………………………………………………………………………………………………..59

4-1 محتوی نسبی آب برگ…………………………………………………………………………………………..60

4-2 درصد روغن…………………………………………………………………………………………………………63

4-3 اسیدآمینه پرولین……………………………………………………………………………………………………66

4-4 آنزیم…………………………………………………………………………………………………………………..69

4-5 تعداد غوزه……………………………………………………………………………………………………………74

4-6 تعداد دانه……………………………………………………………………………………………………………..78

4-7 تعداد شاخه جانبی…………………………………………………………………………………………………82

4-8. وزن هزار دانه……………………………………………………………………………………………………….86

4-9 ارتفاع نهایی………………………………………………………………………………………………………….88

4-10رنگیزه ها……………………………………………………………………………………………………………..91

4-10- 1کلروفیلa ………………………………………………………………………………………………………91

4-10-2 کلروفیلb ………………………………………………………………………………………………………94

4-10-3 کلروفیل کل…………………………………………………………………………………………………….98

4-10-4 کارتنوئید……………………………………………………………………………………………………..100

4-10-5 غلظت رنگیزه های گیاهی…………………………………………………………………………….. 103

4-11 نتیجه گیری…………………………………………………………………………………………………….. 105

4-12 پیشنهادات………………………………………………………………………………………………………..106

  • چکیده

میزان و نوع اسید­های چرب غیر اشباع اهمیت بسزایی در کیفیت تغذیه‌ای روغن­های خوراکی دارند، روغن گلرنگ با بیش از 80% اسید چرب غیر اشباع بسیار مورد توجه قرار گرفته می باشد. کمبود نزولات جوی در کشور ایران در مقایسه با میانگین جهانی از عوامل اصلی محدودکننده عملکرد گیاهان می­باشد. به مقصود مطالعه بعضی خواص فیزیولوژیک و مورفولوژیک گیاه گلرنگ تحت تنش­خشکی و محلول­پاشی سایکوسل در ارقام مختلف این گیاه آزمایشی با طرح پایه بلوک­های کامل تصادفی به صورت اسپیلت اسپیلت پلات در سه تکراردر سال 91-90 در مزرعه تحقیقاتی دانشگاه آزاد دامغان انجام ­گردید. در این آزمایش كرت اصلی سه تیمار آبیاری (شاهد، تنش در ابتدای گلدهی، تنش در ابتدای دانه­بندی)، كرت فرعي دو رقم گلرنگ (محلی اصفهان، پدیده )، و كرت فرعی-فرعی تیمار محلول­پاشی سایکوسل (بدون محلول­پاشی، محلول­پاشی) در نظر گرفته گردید. نتایج نشان داد تنش در ابتداي گلدهي در مقايسه با تنش در ابتداي دانه_بندي داراي تاثير منفي بيشتري بر صفات مورد هندازگيري بوده می باشد.طبق نتايج در بین تیمارهای بیشترین محتوی رطوبت نسبی، درصد روغن دانه، فعالیت آنزیم پری کارتامین دکربوکسیلاز، ارتفاع گیاه، تعداد غوزه، تعداد دانه، شاخه جانبی، وزن هزار دانه، رنگیزه­های گیاهی در تیمار شاهد (آبياري كامل) بدست آمد، اما بیشترین مقدار پرولین مربوط به تیمار تحت تنش خشكي در ابتدای گلدهی بود و سایر صفات با افزایش شدت تنش خشكي کاهش پیدا کردند. در بین ارقام برای افزایش سایر خصوصیات رقم پديده به عنوان مناسب­ترین رقم شناخته گردید اما درصد روغن در رقم محلي­اصفهان دارای میانگین بیشتری بود. در تیمارهای محلول­پاشی سایکوسل ، همه صفات به غیر از ارتفاع گیاه را افزایش پيدا كرد و سایکوسل به عنوان تیمار محلول­پاشی مناسبی معرفی گردید. بر اساس نتايج بدست آمده در اين آزمايش مي­توان بيان كرد، هر چند با كاهش ميزان آب مصرفي و به تبع آن بروز تنش خشكي از عملكرد گياه گلرنگ كاسته مي­گردد، اما با مصرف بعضی از تنظیم کننده­های رشد گیاهی، بخصوص محلول­پاشی سایکوسل در بالاترين سطح تنش، مي­توان تا حدي از بروز اثرات سوء تنش خشكي بر عملكرد اين گياه كاست، لذا با در نظر داشتن اين كه بيشتر مناطق ايران از كم_آبي رنج مي_برند، بهره گیری از هورمون گياهي سايكوسل پیشنهاد می­گردد، همچنين رقم پديده نسبت به رقم محلي اصفهان مقاومت بيشتري به شرايط تنش از خود نشان داد در نتيجه رقم پديده به عنوان بهترين رقم از جهت افزايش عملكرد گلرنگ در شرايط تنش خشكي پیشنهاد می­گردد

کلمات کلیدی: تنش خشکی، محلول­پاشی سایکوسل، گلرنگ، خصوصیات مورفولوژیک، خصوصیات فیزیولوژیک

1- مقدمه:

افزایش روز افزون جمعیت و نیاز به عملکرد گیاهان­زراعی به مقصود تأمین مواد­غذایی از­جمله برنامه­های وسیع و دامنه­داری می باشد که پژوهشگران را برآن داشته که در این زمینه پژوهش­های جدیدی را دنبال نمایند این به آن­معنی می باشد که تولید غذا بایستی دائماً افزایش یابد به طوری که از کمبود­های غذایی در بسیاری از نقاط جهان جلوگیری گردد (زار عیان، 1380).

بخش عمده­ی مساحت ایران از نظر اقلیمی جزء مناطق خشک ونیمه­خشک محسوب می­گردد. از خصوصیات این مناطق تبخیر زیاد و نزولات اندک و پراکنده می باشد. رشد و نمو گیاهان تحت­تأثیر عوامل محیطی می­باشد، چنانچه میزان عواملی زیرا حرارت، رطوبت و …. در محیط نا­مناسب باشد سبب ایجاد فشار یا تنش در گیاه و اجزای آن می­گردد (سرمدنیا و کوچکی، 1369).

از طرفی خشکی از مهم­ترین عوامل محدود­کننده­ی رشد گیاهان در سراسر جهان و شایع­ترین تنش محیطی می باشد که تقریباً تولید 25 درصد اراضی جهان را محدود ساخته­می باشد(حبیبی و همکاران، 1372). با در نظر داشتن وجود این بحران مناطق خشک، انتخاب گیاهان سازگار به این شرایط از اهمیت ویژه­ای برخوردار­می باشد که لازمه­ی آن کاشت گیاهان مقاوم به خشکی و نیاز آبی کم می­باشد (حبیبی و همکاران، 1372).

گیاهان روغنی از نظر تامین انرژی مورد نیاز بشر و دام، از جایگاه ویژه­ای در بین محصولات زراعی برخوردارند و یکی از با ارزش­ترین محصولات بخش کشاورزی محسوب می­شوند. از این رو، کاشت دانه­های روغنی از گذشته­های دور بخش مهمی از کشاورزی کشور­های شرقی را تشکیل داده و بعضی از آن­ها جزو اقلام صادراتی عمده­ی این کشور­ها محسوب می­شوند )وایس، 1370).

با در نظر داشتن تنوع آب و هوایی در ایران امکان کشت بسیاری از دانه­های روغنی با کیفیت خوب و ارزش اقتصادی بالا وجود­دارد که یکی از این گیاهان گلرنگ می­باشد (ناصری و همکاران، 1389.، فیروزه و همکاران، 1385). متوسط عملکرد گلرنگ در ایران حدود 700 کیلوگرم در هکتار می­باشد، که نزدیک به متوسط جهانی می باشد (فروزان، 1378).

از طر في با در نظر داشتن اهمیت زیادی که اسید­های چرب غیر­اشباع در کیفیت تغذیه‌ای روغن دارند، روغن گلرنگ با بیش از 80 درصد اسید­چرب غیر­اشباع بسیار مورد توجه قرار گرفته می باشد (Zhu et al., 2003; Isah et al., 2007; Sato et al., 2005). همچنین، بومی بودن کلیه ارقام آن و داشتن روغن 36 درصد در دانه از ویژگی­های منحصر به فرد این روغن می باشد (آلیاری و شکاری، 1379).

گیاهان دارویی از ارزش و اهمیت خاصی در تأمین بهداشت و سلامتی جوامع هم به لحاظ درمان و هم پیشگیری از بیماریها برخوردار بوده و هستند (ابراهیم­پور و عیدی­زاده، 1388).

. این بخش از منابع طبیعی قدمتی همپای بشر داشته و یکی از مهمترین منابع تأمین غذایی و دارویی بشر در طول نسلها بوده اند. (از نقطه نظر تاریخی، گیاهان اهمیت فراوانی در توسعه جوامع داشته اند و تحقیقات وسیعی برای یافتن فرآورده ها و مواد طبیعی دارویی گیاهی در طول تاریخ انجام شده می باشد اما نکته مهم اینجاست که تنها کمتر از 10 درصد از مجموع 250000 گونه گیاهی جهان برای بیش از زیست شناختی، شناسایی و مورد بهره گیری قرار گرفته اند.) (ابراهیم­پور و عیدی­زاده، 1388). گرایش عمومی جامعه به بهره گیری از داروها و درمانهای گیاهی و به گونه کلی فرآورده های طبیعی به ویژه در طی سالهای اخیر رو به افزایش بوده و مهمترین علل آن، اثبات مخرب و جانبی داروهای شیمیایی از یک طرف و ایجاد آلودگیهای زیست محیطی که کره زمین را تهدید می­کند از سوی دیگر بوده می باشد (ابراهیم­پور و عیدی­زاده، 1388). سرزمین پهناور ایران به دلیل دارا بودن اقلیم­های گوناگون و با اختلاف درجه حرارت بیش از 50 درجه سانتی­گراد و دارا بودن سرزمین­های ساحلی ،کوهستانی و کویری و با برخورداری از حداقل 300 روز آفتابی در سال با مقایسه با اکثر سرزمین­های جهان مانند قاره اروپا با درجه حرارت و شرایط اقلیمی یکسان و مه­آلود بودن اکثر ماه­های سال به عنوان یکی از بزرگ­ترین گنجینه­های گیاهان­داروئی و معطر دنیاست (جوادی­زاده و پویان، 1389).

تولید و زراعت گیاهان­داروئی یکی از شاخه­های مهم کشاورزی محسوب می­گردد و از جهاتی در ایران اهمیت خاصی داشته، زیرا بعضی از گیاهان­داروئی خودرو بوده و قادر نیستند به تنهایی نیاز بازار را تأمین ­کنند زیرا که دسترسی به این گیاهان مشکل بوده و از طرفی کشت و کار آن­ها دارای معضلاتی می باشد (جوادی­زاده و پویان، 1389). طبق برآوردها در حال حاضر 750 هزار گیاه گل­دار یا دانه­دار در زمین پیدا نمود می­گردد و تا کنون 300 هزار گیاه در جهان شناسایی شده­اند (اسعدي، 1390). .

قاره آمریکا با دارا بودن 138 هزار گونه گیاهی مانند منابع غنی گیاهان در جهان می باشد و این در حالی می باشد که قاره آسیا دارای 123هزار گونه گیاهی می باشد. در ایران نیز گیاهان دارویی متنوعی هست که به اعتقاد بسیاری از پزشکان و کارشناسان علوم گیاهی می­توان از آن­ها در چرخه­ي درمان بهره گیری كرد (اسعدي، 1390).

سال 1381، با در نظر داشتن ﺗﻌﺪاد ﮔﻮﻧﻪﻫﺎي داروﻳﻲ و ﻣﻌﻄﺮي ﻛﻪ در اﻳﺮان ﻛﺸﺖ ﻣﻲﺷﻮﻧﺪ، ﺣﺪود 56 ﮔﻮﻧﻪ می­باشد. ﻧﺴﺒﺖ ﺳﻄﺢ زﻳﺮ ﻛﺸﺖ ﮔﻴﺎﻫﺎن داروﻳﻲ و ﻣﻌﻄﺮ ﺑﻪ ﺳﻄﺢ ﻛﻞ زﻳﺮ­ﻛﺸﺖ در اﻳﺮان، 87 درﺻﺪ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ (کوچکی و همکاران، 1383).

در ﺣﺪود 44/6 درﺻﺪ از اﻳﻦ ﻣﻘﺪار ﺳﻄﺢ زﻳﺮ ﻛﺸﺖ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ دوﮔﻮنه زﻋﻔﺮان و زﻳﺮه ﺳﺒﺰ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ و ﺑﺨﺶ ﻋﻤﺪه دﻳﮕﺮ آن ﻧﻴﺰ ﻛﻪ در ﺣﺪود 43/5 درﺻﺪ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﺑﻪ ﻛﺸﺖ ﮔﻮﻧﻪﻫﺎي داروﻳﻲ ﭼﻨﺪ ﻣﻨﻈﻮره، اﺧﺘﺼﺎص ﻳﺎﻓﺘﻪ اﺳﺖ. ﻟﺬا ﻛﻤﺘﺮ از 12 درﺻﺪ از ﺳﻄﺢ زﻳﺮ ﻛﺸﺖ ﮔﻴﺎﻫﺎن داروﻳﻲ و ﻣﻌﻄﺮ در اﻳﺮان، ﺑﻪ ﺗﻮﻟﻴﺪ ﮔﻮﻧﻪﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر داروﻳﻲ، ﺗﻮﻟﻴﺪ ﻣﻲﺷﻮﻧﺪ، مرتبط می­باشد (کوچکی و همکاران، 1383).

تعداد صفحه :118

قیمت : چهارده هزار و هفتصد تومان

***

—-

پشتیبانی سایت :        ———-        serderehi@gmail.com